Plecak M-Tac Sturm z ergonomicznymi szelkami X-Large Elite Gen.II Multicam Black

Jak dobrać format plecaka do konkretnego zastosowania, opisaliśmy w przewodniku po plecakach taktycznych i turystycznych.

Co daje kształt zwężający się ku górze

Producent podaje dla tego korpusu pięć wymiarów zamiast trzech i nie jest to kaprys w karcie technicznej. Korpus ma 15 cm głębokości na dnie, 13 cm na bokach i 12 cm u góry, więc jego przekrój zwęża się ku ramionom. Taka bryła nie jest przypadkowa: masa upakowana nisko i blisko pleców tworzy krótsze ramię dźwigni względem kręgosłupa niż ta sama masa umieszczona wysoko i daleko od ciała.

W praktyce oznacza to trzy rzeczy. Bryła nie ciągnie do tyłu przy schylaniu, bo najcięższa część ładunku siedzi na wysokości talii. Górna, węższa część nie zawadza o hełm ani o kaptur, kiedy odchylasz głowę. I wreszcie, przy wysokim korpusie łatwiej o błąd w pakowaniu, ale ta geometria częściowo Cię przed nim broni, bo trudno upchnąć dużo ciężaru u samej góry. Jeżeli szukasz plecaka jeszcze pojemniejszego, właściwe formaty leżą w kategorii plecaki 21-35 l.

Wyższy korpus, dłuższa dźwignia: dlaczego tu szelki znaczą więcej

Im wyższy korpus, tym większa część ładunku znajduje się powyżej punktu podparcia na barkach, i tym silniej bryła próbuje odchylić się do tyłu. Przy płaskim Sturmie o wysokości 43 cm ten moment jest niewielki. Przy panelu tylnym mierzącym 46 x 28 cm i pełnym załadunku barki muszą go stale kompensować, a robią to napięciem mięśni karku i obręczy barkowej. Zmęczenie po kilku godzinach bierze się właśnie stąd, a nie z samego ciężaru.

Wyprofilowane szelki nie usuwają tego zjawiska, natomiast zmieniają jego skutki. Szersza powierzchnia styku rozkłada siłę docisku na większe pole, a pasek piersiowy nie pozwala szelkom rozjeżdżać się na zewnątrz pod wpływem momentu obrotowego. Efekt jest odczuwalny szczególnie przy ruchu: przy marszu po nierównym gruncie ładunek w mniejszym stopniu buja się na boki, bo układ nośny jest sztywniejszy w poprzek. Ten sam system nośny w płaskim korpusie znajdziesz w Sturmie z ergonomicznymi szelkami Elite Gen.II w Multicam Black.

Ograniczenie pozostaje jedno i nie da się go obejść: bez pasa biodrowego cały ciężar zostaje na obręczy barkowej. Przy ładunku rzędu kilkunastu kilogramów żaden system szelek tego nie naprawi, bo naprawia to dopiero przeniesienie masy na miednicę. Ten format to sprzęt na dzień z porządnym wyposażeniem, nie na wyprawę z pełnym obozowiskiem.

X-Large czy zwykły korpus 43 x 26 x 11 cm

Różnica nie sprowadza się do „trochę więcej miejsca”. Płaski Sturm to plecak jednowarstwowy: rzeczy leżą obok siebie, w jednym poziomie, i wszystko widać po otwarciu klapy. X-Large ma 15 cm na dnie, czyli miejsce na dwie warstwy, kubek, mały termos albo zwinięty polar, i przestaje być pokrowcem na laptopa z mocowaniami MOLLE.

Cena za to jest dwojaka. Po pierwsze, wysoka bryła sięga niżej: przy niskim wzroście dolna krawędź zbliża się do linii bioder i przy braku pasa biodrowego zaczyna szurać przy chodzie. Po drugie, przy pełnym załadunku wychodzi z niego znacznie cięższy pakunek niż z modelu płaskiego, a system nośny pozostaje ten sam. Jeżeli więc format 11 cm głębokości Ci wystarcza, mniejszy wariant będzie wygodniejszy i tańszy, na przykład Sturm z ergonomicznymi szelkami Elite w Multicam Black. Jeżeli brakuje Ci miejsca, ten model jest właściwym krokiem, a jego odpowiednik w jaśniejszym kamuflażu to wersja X-Large w MultiCam.

Gładka bryła: co daje brak naszywanych taśm przy dużym korpusie

Klasyczny system PALS to rzędy taśmy naszytej na wierzch plecaka. Przy panelu tylnym o powierzchni 46 x 28 cm takich rzędów byłoby kilkanaście, a każdy z nich wystaje poza obrys i zaczepia. Tutaj mocowania są wycinane laserowo w panelu z Cordury Squadron, więc powierzchnia pozostaje gładka, a korpus przechodzi bokiem między przeszkodami zamiast się o nie zahaczać.

Przy tym formacie ma to więcej znaczenia niż w modelach płaskich, bo im większa powierzchnia, tym więcej okazji do zaczepienia o gałąź, framugę czy oparcie fotela. Kosztem jest mniejsza tolerancja na ciężki osprzęt: wycięta szczelina przenosi obciążenie na krawędź materiału, podczas gdy naszywana taśma rozkłada je wzdłuż całego szwu. Lekkie kieszenie i apteczki panel wytrzyma latami, zasobniki obwieszone metalem wyrobią narożniki szczelin w jeden sezon.

Do czego ten format pasuje

Najczęstszy błąd przy tym plecaku to pakowanie go jak worka, czyli sypanie wszystkiego do środka i dociskanie od góry. Przy korpusie o tej wysokości sposób ułożenia ładunku decyduje o komforcie bardziej niż jego masa. Najcięższe rzeczy kładź na dnie i przy plecach, na wysokości pasa, lekkie i objętościowe u góry i od strony klapy. Jeżeli ładunek ciągnie do tyłu i musisz pochylać się do przodu, żeby iść normalnie, znaczy to, że ciężar wylądował za wysoko albo za daleko od pleców.

Warianty Sturma w naszej ofercie

Model	Panel tylny	Dno	Szelki	Półka cenowa

Sturm z ergonomicznymi szelkami X-Large Elite Gen.II Multicam Black (ten model) 46 x 28 cm 15 cm wyprofilowane, EVA – Sturm Elite Gen.II X-Large 20 l Coyote 46 x 28 cm 15 cm standardowe ~650-760 zł Sturm z ergonomicznymi szelkami Elite Gen.II MultiCam 43 x 26 cm 11 cm wyprofilowane, EVA ~630-760 zł Sturm z ergonomicznymi szelkami Elite czarny 43 x 26 cm 11 cm wyprofilowane, EVA ~590-710 zł Sturm z ergonomicznymi szelkami Elite MultiCam 43 x 26 cm 11 cm wyprofilowane, EVA ~590-710 zł

Zestawienie warto czytać dwoma kolumnami naraz. Przejście z korpusu płaskiego na X-Large kosztuje w tej rodzinie mniej więcej tyle samo, co przejście ze standardowych szelek na wyprofilowane, a obie zmiany naraz dają najdroższy wariant linii. Kiedy duży format faktycznie się przydaje, a kiedy jest tylko cięższy, opisaliśmy we wpisie kiedy sprawdzi się duży plecak survivalowy.

Dane techniczne

Nazwa katalogowa	Plecak M-Tac Sturm z ergonomicznymi szelkami X-Large Elite Gen.II Multicam Black
Producent	M-Tac
Kraj produkcji	Ukraina
Kod producenta	10451208
EAN	5903886894389
Linia	Elite Gen.II, wariant X-Large
Pojemność	producent nie podaje
Panel tylny	46 x 28 cm
Panel przedni	43 x 27 cm
Głębokość dna	15 cm
Głębokość boków	13 cm
Głębokość górnej części	12 cm
Masa własna	producent nie podaje
Tkanina zewnętrzna	Cordura 500D i Cordura 1000D
Wzór	Multicam Black (końcówka kodu 208)
Panele mocowań	Cordura Squadron, MOLLE Laser Cut, front i boki
Szelki	ergonomiczne, Cordura 500D z pianką EVA, pasek piersiowy z klamrą
Wzmocnienie pleców	kompozyt termoplastyczny Tegris
Zabezpieczenie zamka	górne troki ograniczające pełne rozpięcie
System hydracyjny	przegroda w komorze, otwór na wężyk, uchwyty na szelkach
Okucia i zamki	YKK, WJ
Pas biodrowy	brak
Pokrowiec przeciwdeszczowy	nie wchodzi w skład zestawu

Czyszczenie i przechowywanie plecaka o sztywnych plecach

Konstrukcja z usztywnieniem kompozytowym myje się ręcznie i nigdy nie wkłada do pralki: wirowanie zagina panel wielokrotnie w tych samych miejscach, a przy tej powierzchni pleców naprężenia są większe niż w modelu płaskim. Opróżnij komorę, wytrzep piasek z narożników dna, rozepnij zamki i przetrzyj korpus gąbką w letniej wodzie z łagodnym mydłem. Ciemny wzór nie znosi detergentów z wybielaczem optycznym, po których traci kontrast między plamami.

Przechowywanie ma przy tym formacie większe znaczenie niż zwykle. Sprzęt trzymany latami spakowany na gotowo odkształca się w miejscach, gdzie zawartość napiera na usztywnienie, a pianka EVA w szelkach zgnieciona pod własnym ciężarem przestaje wracać do kształtu. Trzymaj go pustym, powieszonym za uchwyt albo postawionym na dnie, w suchym pomieszczeniu, z rozpiętymi zamkami. Zamki YKK przetrzyj wilgotną szmatką po każdym wyjściu w piach, bo ziarna kwarcu zjadają ząbki szybciej niż normalne zużycie. Pełną procedurę opisaliśmy w poradniku jak prać i czyścić plecaki.

Dla kogo

Mniej trafiony wybór, jeśli plecak ma jeździć głównie w komunikacji miejskiej: dno o głębokości 15 cm i panel 46 x 28 cm przeszkadzają w tłoku, więc rozsądniej wybrać wariant płaski. Jeżeli natomiast potrzebujesz plecaka z osobną komorą na laptopa i usztywnianą wkładką z szynami, tę funkcję pełni w ofercie M-Tac Gen.II Elite Small 25 l, a przy jeszcze większym ładunku właściwe są konstrukcje z kategorii plecaki większe niż 35 l.

Najczęściej zadawane pytania

Ile litrów ma wersja X-Large z ergonomicznymi szelkami?

Producent nie podaje pojemności dla kodu 10451208. Znane są za to wymiary paneli: tylny 46 x 28 cm i przedni 43 x 27 cm. Dno ma 15 cm, boki 13 cm, a góra 12 cm. Litry przypisywane temu modelowi w opisach sklepowych pochodzą z karty innego indeksu.

Dlaczego producent podaje pięć wymiarów zamiast trzech?

Bo korpus nie jest prostopadłościanem. Zwęża się ku górze: ma 15 cm głębokości na dnie, 13 cm na bokach i 12 cm u samej góry. Taki kształt utrzymuje ciężar nisko i blisko pleców.

Czy ten plecak nadaje się dla osoby niskiego wzrostu?

Panel tylny mierzy 46 cm wysokości, więc przy niskim wzroście dolna krawędź plecaka wypada poniżej linii pasa. Bez pasa biodrowego plecak zaczyna wtedy szurać przy chodzie. Przed zakupem porównaj ten wymiar z długością własnego tułowia.

Jak pakować plecak o tej wysokości?

Najcięższe rzeczy na dnie i przy plecach, na wysokości pasa. Lekkie i objętościowe u góry oraz od strony klapy. Ciężar umieszczony wysoko odchyla plecak do tyłu i zmusza do pochylania się przy marszu.

Do czego służą troki przy górnym zamku?

Ograniczają rozpięcie suwaka, żeby wysoka klapa nie odchyliła się na całą długość przy sięganiu po coś od góry. Zawartość nie wysypuje się wtedy przy szybkim otwarciu.

Czy Multicam Black sprawdzi się na wyjściu w las?

Jako plecak tak, jako maskowanie nie. Ciemna paleta tworzy plamę na tle roślinności. Do terenu zielonego właściwe są warianty MultiCam, Coyote albo Ranger Green.